Üniversitelerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılan öğrencilerin ücretlendirilmesi, hem Gelir Vergisi Kanunu hem de 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu hükümlerine göre özel bir statüye sahiptir. Bu kapsamda, Hatay Defterdarlığı tarafından verilen özelgede, 2547 sayılı YÜKSEKÖĞRETİM Kanunu’nun 46/k maddesi kapsamında çalıştırılan öğrencilerin ücretlerine gelir vergisi ve damga vergisi istisnası uygulanıp uygulanmayacağı değerlendirilmiştir. Bu yazıda, özelgede açıklanan hükümler sistematik bir teknik vak’a diliyle ele alınmakta; yükseköğretim kurumlarında öğrenci istihdam eden yöneticiler ve mali işler birimleri için konu ayrıntılı olarak değerlendirilmektedir._____________________________________________________ (İlgili madde: Cari hizmet maliyetinin hesaplanması, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri: Madde 46 – (Değişik: 13/2/2011-6111/172 md.) … k. Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından burs verilenler veya burs alma şartlarını taşıyanlara öncelik verilmek suretiyle hizmetlerine ihtiyaç duyulan öğrenciler, öğrenim gördükleri yükseköğretim kurumlarındaki geçici işlerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılan öğrenciler, bu çalışmalarından dolayı işçi olarak kabul edilmez. Kısmi zamanlı olarak çalıştırılan öğrencilere bir saatlik çalışma karşılığı ödenecek ücret, 4857 sayılı İş Kanunu gereğince 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş olan günlük brüt asgari ücretin dörtte birini geçmemek üzere, yükseköğretim kurumu yönetim kurulu tarafından belirlenir. Kısmi zamanlı çalışma karşılığı ücret ödenmesi, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından verilmekte olan burs veya öğrenim kredisinin kesilmesi veya aynı Kuruma ait yurtlardan yararlanma hakkının kaldırılması sonucunu doğurmaz. Kısmi zamanlı olarak öğrenci çalıştırılmasına ilişkin haftalık çalışma süreleri ile diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığının görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir. … _____________________________________________________________________________ 1. Öğrencilere Yapılan Ödemelerin Ücret Niteliği Gelir Vergisi Kanunu’nun 61’inci maddesine göre ücret; işverene tabi, belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı yapılan ödemelerden oluşur. Ödemelerin tazminat, prim, huzur hakkı veya başka bir ad altında yapılması, bunların ücret sayılmasını engellemez. Bu nedenle, üniversitelerde geçici işlerde kısmi zamanlı çalışan öğrencilere yapılan ödemeler ücret niteliğindedir. 2. 2547 Sayılı Kanunun 46(k) Maddesi ve Öğrencilerin Statüsü Özelgede açıklandığı üzere: Öğrenciler, yükseköğretim kurumlarının ihtiyaç duyduğu geçici işlerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılabilir. Bu şekilde çalışan öğrenciler işçi sayılmaz. Ödenecek saatlik ücret, 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen günlük brüt asgari ücretin dörtte birini geçemez. Dolayısıyla öğrencilere yapılan ödemeler ücret olmakla birlikte, hukuki statüleri işçi niteliği taşımamaktadır. 3. Gelir Vergisi Açısından Asgari Ücret İstisnası GVK 23/18 maddesine göre; Hizmet erbabının ücretinin, geçerli aylık brüt asgari ücretten işçi primleri düşüldükten sonra kalan tutara isabet eden kısmı gelir vergisinden istisnadır. Bu istisna, her ay asgari ücret düzeyinde uygulanır. Birden fazla işverenden ücret alınması hâlinde yalnızca en yüksek ücrete uygulanır. Özelgede yapılan değerlendirme, kısmi zamanlı çalışan öğrencilere ödenen ücretlerin bu istisnadan yararlanabileceği yönündedir. Dolayısıyla, üniversitenin öğrencilere yaptığı kısmi zamanlı çalışma ücretleri gelir vergisine tabi olmayacaktır. 4. Damga Vergisi İstisnasının Uygulanması 7349 sayılı Kanun ile Damga Vergisi Kanunu’nun 2 sayılı tablosuna eklenen düzenleme gereği: Ücretlere ilişkin kağıtlarda, aylık brüt asgari ücrete isabet eden kısım için damga vergisi istisnası uygulanır. Bu kapsamda özelgede; Öğrencilere yapılan ödemelerin, brüt asgari ücret tutarı kadar kısmında damga vergisi istisnası uygulanabileceği belirtilmiştir. 5. Tevkifat Yükümlülüğü ve Ücretin Vergi Matrahına Dâhil Edilmesi Gelir Vergisi Kanunu’nun 94 ve 96’ncı maddeleri uyarınca: Ücret ödemeleri nakden veya hesaben yapıldığında vergi tevkifatına tabidir. Ancak istisna kapsamında kalan tutarlar için tevkifat yapılmaz. Bu çerçevede özelgede, kısmi zamanlı çalıştırılan öğrenci ücretlerinin hem gelir vergisinden hem de damga vergisinden istisna edilebileceği açıkça belirtilmiştir. 6. Özelgenin Sonuç Bölümü Hatay Defterdarlığı’nın değerlendirmesine göre: 2547 sayılı Kanunun 46/k maddesine göre kısmi zamanlı çalıştırılan öğrencilere yapılan ücret ödemelerine; GVK 23/18 maddesindeki gelir vergisi istisnası ve Damga Vergisi Kanunundaki ilgili istisnauygulanabilecektir. Bu istisnalar sadece belirtilen kapsamdaki öğrenci ücretleri için geçerlidir. ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞIHatay DefterdarlığıHatay Vergi Dairesi Başkanlığı    Sayı:E-35672403-010.01[120-01-2024]-4381821.04.2025Konu:2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu kapsamında kısmi zamanlı çalıştırılan ve işçi sayılmayan öğrenci ücretlerine ilişkin asgari ücret istisnası uygulaması hk.       İlgi:“…”  İlgide kayıtlı özelge talep formunda; Üniversiteniz tarafından geçici işlerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılan öğrencilere, bu çalışmaları karşılığında 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 46 ncı maddesinin (k) bendi kapsamında yapılan ücret ödemelerine gelir vergisi ve damga vergisi istisnasının uygulanıp uygulanmayacağı hususunda Defterdarlığımız görüşü talep edilmektedir. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun;  – “Ücretin tarifi” başlıklı 61 inci maddesinde, “Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.  Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.  …”,  – “Vergi tevkifatı” başlıklı 94 üncü maddesinde, “Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.  1.Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre, … … vergi tevkifatı yapılır. …”,  – “Vergi tevkifatında uyulacak esaslar” başlıklı 96 ncı maddesinde, “Vergi tevkifatı, 94’üncü madde kapsamına giren nakten veya hesaben yapılan ödemelere uygulanır. Bu maddede geçen hesaben ödeme deyimi, vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenleri istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her türlü kayıt ve işlemleri ifade eder.”  hükümlerine yer verilmiştir. Aynı Kanunun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (18) numaralı bendinde, “Hizmet erbabının, ödemenin yapıldığı ayda geçerli olan asgari ücretin aylık brüt tutarından işçi sosyal güvenlik kurumu primi ve işsizlik sigorta primi düşüldükten sonra kalan tutarına isabet eden ücretleri (Şu kadar ki, istisnayı aşan ücret gelirinin vergilendirilmesinde verginin hesaplanacağı gelir dilim tutarları ve oranları, istisna kapsamındaki tutarlar da dikkate alınarak belirlenir. Ödenecek vergi tutarı, bu suretle bulunan vergi tutarının içinde istisna tutara isabet eden kısım düşülmek suretiyle hesaplanır. İstisna nedeniyle alınmayacak olan vergi ilgili ayda aylık asgari ücret üzerinden hesaplanması gereken vergiyi aşamaz. Birden fazla işverenden ücret alanlarda bu istisna sadece en yüksek olan ücrete uygulanır.).” hükmü yer almaktadır. Öte yandan, 7349 sayılı Kanunun 4 üncü maddesiyle 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun “IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı bölümünün (34) numaralı fıkrasında yer alan “ücretlere ilişkin kağıtlar” ibaresinden sonra gelmek üzere “(Bu maddenin birinci fıkrasının (18) numaralı bendinde düzenlenen ücretlerde istisna, aylık brüt asgari ücrete isabet eden kısım için uygulanır.)” hükmü eklenmiştir. Konu ile ilgili olarak 27/1/2022 tarihli ve 31732 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 319 seri no.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde gerekli açıklamalara ve uygulamaya ilişkin örneklere yer verilmiştir. Diğer taraftan, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Cari hizmet maliyetinin hesaplanması, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri” başlıklı 46 ncı maddesinin (k) bendinde, “Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından burs verilenler veya burs alma şartlarını taşıyanlara öncelik verilmek suretiyle hizmetlerine ihtiyaç duyulan öğrenciler, öğrenim gördükleri yükseköğretim kurumlarındaki geçici işlerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılan öğrenciler, bu çalışmalarından dolayı işçi olarak kabul edilmez. Kısmi zamanlı olarak çalıştırılan öğrencilere bir saatlik çalışma karşılığı ödenecek ücret, 4857 sayılı İş Kanunu gereğince 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş olan günlük brüt asgari ücretin dörtte birini geçmemek üzere, yükseköğretim kurumu yönetim kurulu tarafından belirlenir. Kısmi zamanlı çalışma karşılığı ücret ödenmesi, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından verilmekte olan burs veya öğrenim kredisinin kesilmesi veya aynı Kuruma ait yurtlardan yararlanma hakkının kaldırılması sonucunu doğurmaz. Kısmi zamanlı olarak öğrenci çalıştırılmasına ilişkin haftalık çalışma süreleri ile diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığının görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir.” hükmüne yer verilmiştir. Bu hüküm ve açıklamalar uyarınca, Üniversiteniz tarafından geçici işlerde kısmi zamanlı olarak çalıştırılan öğrencilere bu çalışmaları karşılığında 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesinin (k) bendi kapsamında yapılan ücret ödemelerine, 193 sayılı Kanunun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (18) numaralı bendinde yer alan gelir vergisi istisnasının ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tabloda yer alan damga vergisi istisnasının uygulanması mümkün bulunmaktadır. Bilgi edinilmesini rica ederim. İmza                               (*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir. (**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir. (***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır. ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER Avukatların Baro Yardımlaşma Sandığı Aidatlarını Vergi Matrahından Düşebilir mi? Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Yazının yayımlandığı tarihten önceki ve/veya sonraki tarihte içerikteki bilginin güncel olmayabileceğini, geçici veya kalıcı olarak başka yasal düzenlemeler olabileceğini göz önünde bulundurunuz ve kendi durumunuza özel doğru bilgi için konuyla ilgili meslek erbabına/uzmanına danışmanız menfaatinize olacağını unutmayınız. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. İçeriğin tamamı veya bir kısmı ticari amaçla izinsiz kopyalanamaz aksi durumda yasal işlem yapılır.